EKOIQ
Döngüsel bir ekonomi çerçevesinde değer yaratılmasını sağlayan geridönüşüm ile yılda 700 milyon tondan fazla karbondioksit emisyonu önleniyor. Bu türden malzemeler bugün dünya ham madde ihtiyacının %40’ını karşılıyor. 18 Mart Küresel Geridönüşüm Günü’nün 2026 teması ise “Atık diye düşünme, fırsat olarak düşün!”
“Küresel Geridönüşüm Günü”, bu yıl insanların “atık” olarak gördükleri materyalleri aslında değerli bir kaynak olarak değerlendirmelerini teşvik etmeyi amaçlayan bir temaya sahip. İlk kez Küresel Geridönüşüm Vakfı (Global Recycling Foundation) tarafından başlatılan gün, geridönüşümün yalnızca bir atık yönetimi meselesi değil, aynı zamanda dünyanın doğal kaynaklarını koruyan küresel bir ekonomik faaliyet olduğunu vurgulamayı amaçlıyor.
Küresel Geridönüşüm Günü, su, hava, petrol, doğalgaz, kömür ve mineraller yanında geri dönüştürülebilir malzemeleri “dünyanın yedinci kaynağı” olarak tanımlayan bir yaklaşımla ortaya çıktı. Henüz Birleşmiş Milletler (BM) tarafından resmi bir gün olarak ilan edilmese de yıllar içinde hükümetler, belediyeler, çevre kuruluşları ve geridönüşüm sektörü tarafından dünya çapında kampanyalar, eğitim programları ve etkinliklerle kutlanan bir çevre günü haline geldi.
Döngüsel Ekonomi için Rolü Çok Önemli
Bu özel gün kapsamında her yıl belirlenen farklı bir temayla, geridönüşümün iklim değişikliğiyle mücadeledeki rolü, döngüsel ekonomi, atıkların kaynak olarak değerlendirilmesi ve sürdürülebilir üretim ile tüketim konularında küresel farkındalık artırılmaya çalışılıyor.
Küresel Geridönüşüm Günü’nün 2026 teması ise “Atık diye düşünme, fırsat olarak düşün!” olarak belirlendi. Temayla bir alüminyum kutunun, karton kutunun ya da plastik ambalajın yalnızca çöp değil, doğru şekilde geri dönüştürüldüğünde yeni ürünler, ekonomik değer ve çevresel fayda yaratabileceğine dikkat çekilmeye çalışılıyor.
Aynı zamanda, geridönüşümün doğal kaynakları koruduğuna, enerji tasarrufu sağladığına, seragazı emisyonlarını azalttığına ve döngüsel ekonomi için kritik bir rol oynadığına da vurgu yapılıyor. Atığı işe yaramaz bir şey olarak görmek yerine, yeni bir şey yaratma fırsatı olarak görmek teşvik edilmeye çalışılıyor. 2026 teması, atığın hem ekonomik büyümeyi destekleyebileceğini hem de kirliliği azaltıp doğal kaynakları koruyabileceğini gösteriyor.
Geri Dönüştürülen Malzemeler Ham Maddenin %40’ını Karşılıyor
Geridönüşümün Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları’nın (SKA’lar) hemen hepsiyle doğrudan ya da dolaylı büyük bağı bulunuyor. Geridönüşüm, su, enerji, mineraller ve orman gibi sınırlı kaynakların kullanımını azaltarak doğal kaynakların korunmasını sağlamasının yanı sıra çöp yakma veya ham madde üretimi sırasında ortaya çıkan karbondioksit emisyonlarını da azaltarak iklim değişikliğiyle mücadele de önemli rol oynuyor. Döngüsel bir ekonomi çerçevesinde değer yaratılmasını sağlayan geridönüşüm, bir yandan da yeni üretim süreçlerini ve çevre dostu teknolojilerin de gelişimini teşvik ediyor.
Örneğin geri dönüştürülebilir malzemeler sayesinde yılda 700 milyon tondan fazla karbondioksit emisyonu önleniyor. Bu türden malzemeler bugün dünya ham madde ihtiyacının %40’ını karşılıyor. Ayrıca dünya genelinde yaklaşık 1,6 milyon kişi geri dönüştürülebilir malzemelerin işlenmesi sektöründe çalışıyor. Sektörün küresel GSYH’ye yıllık katkısının ise önümüzdeki 10 yıl içinde 400 miyar doları aşması bekleniyor.
